متن و حاشیه مذاکرات ژنو
ساعت ۸:۳٧ ‎ب.ظ روز ۱۳۸۸/٧/۱۱  کلمات کلیدی:

به رغم جوسازی گسترده رسانه ها و محافل غربی در آستانه مذاکرات ژنو میان ایران و نمایندگان گروه 1+5، این مذاکرات روز پنجشنبه در فضایی آرام و همراه با موفقیت برای جمهوری اسلامی ایران برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری ها، سعید جلیلی، دبیر شورای عالی امنیت ملی و رئیس هیات ایرانی مذاکره کننده با 1+5 در کنفرانس خبری جداگانه پس از پایان مذاکرات یک روزه در ژنو به نمایندگان کشورهای 1+5 در جمع خبرنگاران در پاسخ به سوالی درباره این مذاکرات گفت: این مذاکرات در راستای تعیین چارچوب ادامه مذاکرات بود و تصمیم بر این گرفته شد که گفت وگوها ادامه پیدا کند.
جلیلی افزود: ما در پی ارائه بسته پیشنهادی جمهوری اسلامی ایران که حول محور مسائل بین المللی و منطقه ای بود، در مذاکره با شش کشور به تبیین دیدگاه جمهوری اسلامی ایران پرداختیم.
وی افزود: این ظرفیت خوبی بود برای یک نوع همکاری های جدید حول نگرانی های مشترک که امروز در عرصه بین المللی وجود دارد.
دبیر شورای عالی امنیت ملی گفت: امروزه برای حل برخی نگرانی های مشترک در عرصه بین المللی به همفکری و همکاری نیاز است.
جلیلی با اشاره به اینکه یکی از موضوعات بسیار مهم، موضوع امنیت است، خاطرنشان کرد: متاسفانه در جهان کنونی برخی تهدیدات امنیتی وجود دارد که لازم است درباره آنها همکاری جدی صورت گیرد.
وی افزود: اگرچه به موازات تهدیداتی که وجود دارد، شاهد نوعی ترساندن و فضاسازی های رسانه ای برای ایجاد ترس در افکار عمومی هستیم که این هم قابل تامل است، آن چیزی که من آن را یک نوع «تروریسم رسانه ای» می نامم.
جلیلی با اشاره به اینکه اکنون فضاسازی و تهدیداتی القاء می شود که واقعی نیستند و از سوی دیگر، از برخی تهدیدات واقعی غفلت می شود، افزود؛ به همین علت ما یکی از موضوعات مهمی را که در بسته پیشنهادی ارائه کردیم، موضوع پرداختن به برخی تهدیدات واقعی بود که جامعه بشری امروز باید نگران آن باشد.
دبیر شورای عالی امنیت ملی گفت: سلاح های کشتار جمعی برای جامعه بشری تهدیدی است که به طور حتم باید با همکاری جهانی، با آن مقابله کرد.
وی با اشاره به ماده 6 معاهده NPT که از قدرت های هسته ای می خواهد به سمت خلع سلاح پیش بروند، تصریح کرد: با وجود گذشت 40 سال هنوز این ماده محقق نشده است، در حالی که امروز یکی از نگرانی های مهم این است که در عرصه بین الملل شاهد وجود کلاهک های هسته ای و زرادخانه های هسته ای هستیم.
وی در ادامه گفت: راه حل این است که اراده جدی برای خلع سلاح ایجاد شود، همچنان که به موازات آن ضرورت دارد که درباره اشاعه سلاح های هسته ای نیز جلوگیری های جدی اعمال شود.
جلیلی ادامه داد: این یکی از بحث های بسیار مهمی است که نیاز به همکاری جهانی و یک اشتراک مساعی دارد و باید حتما از اشاعه سلاح های کشتار جمعی به ویژه سلاح های هسته ای جلوگیری شود.
وی افزود: به موازات تلاش جهانی برای خلع سلاح و جلوگیری از اشاعه سلاح های کشتار جمعی، به ویژه سلاح های هسته ای، ضرورت دارد که همه کشورها و همه ملت ها حق دسترسی به انرژی صلح آمیز هسته ای را داشته باشند.
جلیلی اظهار داشت: هیچ کس نباید سلاح هسته ای داشته باشد و از سوی دیگر همه باید بتوانند امکان دسترسی به انرژی صلح آمیز هسته ای را داشته باشند.
وی در ادامه در پاسخ به سوالی در مورد مسأله امنیت در خاورمیانه و منطقه گفت: ما فکر می کنیم امروز ایجاد امنیت چه در منطقه و چه در سطح بین المللی به یک همکاری جدی نیاز دارد و همه باید برای ایجاد صلحی مبتنی بر عدالت همکاری کنند.
وی ادامه داد: ظرفیت و اقتدار ایران برای ایجاد آرامش و امنیت در منطقه است؛ یکی از محورهای بسته پیشنهادی ما مقوله امنیت است.
جلیلی در این کنفرانس از پاسخ دادن به سوال خبرنگار یکی از خبرگزاری های رژیم صهیونیستی خودداری کرد.
در ادامه خبرگزاری فاکس نیوز سوال این خبرنگار را به نحو دیگری مطرح کرد و پرسید: ایران صحبت از محو شدن رژیم صهیونیستی می کند، ایران فکر می کند که چگونه می توان مسئله فلسطین را حل کرد؟
جلیلی پاسخ داد: موضوع فلسطین یک موضوع شصت ساله است و سوال این است که چرا این موضوع به رغم تلاش های شصت ساله به نتیجه و فرجام نرسیده است؟ باید درباره موضوع فلسطین راه عادلانه ای در نظر گرفته شود تا حقوق مردم فلسطین استیفا شود و این راه حل باید دموکراتیک باشد و مردم فلسطین خود در این باره تصمیم بگیرند.
وی در مورد تفاوت بسته پیشنهادی اخیر و سال قبل ایران نیز گفت: در سال گذشته ما بسته ای ارایه کردیم و آمادگی داشتیم که در مسیر پیشنهادات خود گفت وگوها را ادامه دهیم که این گفت وگوها دچار وقفه شد ولی فکر می کنیم گفت وگوهای امروز- پنجشنبه- دچار وقفه نمی شود و ادامه پیدا می کند.
جلیلی در پاسخ به سؤال دیگری با تأکید دوباره بر این که «تمام فعالیت های ایران تحت نظارت آژانس است» گفت: آنچه که اکنون وجود دارد و یا بعداً ایجاد خواهد شد، در چارچوب مقررات آژانس خواهد بود و در این چارچوب اطلاع رسانی می شود.
وی ادامه داد: شش کشور شرکت کننده در مذاکرات برای ادامه گفت وگوها و همکاری ها همچنین درباره رویکرد جمهوری اسلامی ایران نظر مشترکی داشتند.
وی گفت: امروز ظرفیت و اقتدار جمهوری اسلامی ایران به خصوص در منطقه و عرصه بین المللی یک فرصت است برای کسانی که به دنبال صلح و آرامش در صحنه بین المللی هستند و ما این ظرفیت را ارایه کردیم.
جلیلی در پایان این کنفرانس خبری گفت: مذاکرات را یک ماه آینده از سر می گیریم و فکر می کنم این یک گام خوبی است برای شروع مذاکرات حول محورهای مشترک مورد نظر طرف های مذاکره کننده.
سولانا: به مذاکرات ادامه می دهیم
خاویر سولانا، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز در پایان مذاکرات در جمع خبرنگاران از پیشرفت مذاکرات گروه 1+5 خبر داد و گفت که پیشرفت بیشتر نیازمندگامهای عملی، سریع و مؤثر است که بتواند این فرایند را به پیش ببرد.
وی ابراز امیدواری کرد که تلاش های طرفین تا پیش از برگزاری نشست پایان اکتبر زمینه را برای برگزاری اجلاس آتی این گروه آماده نماید.
وی در عین حال مذاکرات ژنو را یک آغاز برای فرایند فرارو توصیف کرد.
سولانا گفت: ایران موافقت کرده است که اورانیوم غنی شده با غلظت پایین برای مصارف پزشکی مورد استفاده در مرکز تحقیقاتی تهران را از کشورهای دیگر دریافت کند. وی افزود: همچنانکه قبلاً اعلام شده است ایران آمادگی دارد از بازرسان آژانس برای بازدید از دومین مرکز غنی سازی اورانیوم در نزدیکی شهرستان قم دعوت کند و انتظار می رود که ظرف دو هفته آینده این اقدام عملی شود.
کریستینا گالاچ سخنگوی خاویر سولانا نیز درباره مذاکرات ژنو گفت: گفت وگوها میان ایران و شش کشور- پنج عضو دایم شورای امنیت و آلمان- در فضایی «صمیمانه و جدی» برگزار شد.
آمریکا: مذاکرات سازنده بود
باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا در پایان مذاکرات ژنو میان ایران و 1+5 در جمع خبرنگاران در نیویورک گفت: «این مذاکرات آغازی سازنده است.»
به گزارش خبرگزاری فرانسه، وی افزود: «ما انتظار داریم شاهد اقدامات فوری باشیم.»
اوباما در عین حال مدعی شد: اگر ایران در آینده نزدیک گام هایی را برای عمل به الزاماتش برندارد آنگاه آمریکا به گفت وگوی بی پایان ادامه نخواهد داد و ما برای حرکت به سمت افزایش فشار آماده ایم.
هیلاری کلینتون وزیر امور خارجه آمریکا هم گفت وگوهای چند جانبه با ایران در ژنو را «مثمرثمر» خواند.
خبرگزاری فرانسه با اعلام این خبر افزود: وزیر امور خارجه آمریکا گفت که گفت و گوهای چند جانبه با ایران در ژنو که روز پنج شنبه انجام شد مثمرثمر بوده است اما وی می خواهد ایران اقداماتی ملموس را انجام دهد.
انگلیس: با تحریم مخالفیم
سخنگوی وزارت امور خارجه انگلیس گفت: مذاکراتی که روز پنجشنبه در ژنو سوییس بین گروه 1+5 و ایران برگزار شد آغاز مثبتی برای شروع مرحله جدیدی از گفت و گوها با ایران به ویژه در زمینه مذاکره با طرف آمریکایی به شمار می رود.
«باری مارستون» پنجشنبه شب در گفت و گو با شبکه خبری «العالم» از لندن پایتخت انگلیس، با بیان این که مذاکرات ژنو در جهت صحیح پیش رفت؛ اظهارداشت: در این مذاکرات برای نخستین بار در تاریخ معاصر شاهد مذاکرات مستقیم بین مسئولان آمریکایی و ایرانی بودیم.
وی گفت: انگلیس به ادامه این مذاکرات امیدوار است به ویژه اینکه لندن به تشدید تحریم ها علیه تهران تمایل ندارد بلکه خواستار یافتن راه حل دیپلماتیک و صلح آمیز از طریق گفت و گو است.
سخنگوی وزارت امور خارجه انگلیس ابراز امیدواری کرد که این مذاکرات با نرمش همه طرف های گفت و گو برای نزدیک کردن دیدگاه های مختلف به نوعی به راه حل میانه منجر شود.
مارستون تاکید کرد تا زمانی که تضمین های بین المللی برای تایید استفاده نکردن ایران از فناوری هسته ای برای اهداف غیر صلح آمیز وجود داشته باشد، انگلیس تمایل دارد حق ایران و مردم این کشور در دستیابی به انرژی هسته ای برای اهداف صلح آمیز را به رسمیت بشناسد.
ابراز رضایت فرانسه از مذاکرات
نماینده فرانسه در مذاکرات ژنو نیز از نتیجه گفت وگوها میان ایران و 1+5 ابراز رضایت کرد.
«ژاک اودیبر» در این باره افزود: ایران متعهد شده است که طی دو هفته آینده امکان بازدید از مراکز جدید غنی سازی را فراهم آورد.
روسیه: مذاکرات امیدبخش بود
خبرگزاری دولتی ایتارتاس به نقل از «سرگئی ریابکوف» معاون وزیر امور خارجه روسیه و نماینده این کشور در گروه 1+5 نوشت: مذاکرات ژنو امیدبخش است.
به گفته مقام روس، در نشست ژنو برای کاهش نگرانی جامعه جهانی از برنامه هسته ای ایران توافق حاصل شده و در همین حال زمینه برای آغاز مذاکرات فراهم شده است.
ایتارتاس به نقل از معاون وزیر امور خارجه روسیه افزود: در رایزنی های بعدی، برنامه هسته ای ایران در مرکز توجه قرار خواهد داشت اما موضوعات دیگر نیز مورد بحث قرار می گیرد که پیشنهادات ایران به گروه 1+5 از آن جمله است. این منبع روسی به نقل از ریابکوف افزود: از مسائلی که در نشست ژنو درباره آن پیشرفت حاصل شد، تحویل اورانیوم با غلظت پایین به راکتور اتمی تهران است.
ریانووستی نیز به نقل از مقام روس نزدیک به مذاکرات ژنو اعلام کرد: روسیه برای بررسی موضوع غنی سازی اورانیوم برای ایران تا غلظت 75/19درصد آماده است.
این مقام افزود: روسیه در صورتی به این اقدام خواهد پرداخت که درخواست مربوطه از آژانس دریافت کند.
آلمان خواستار ادامه مذاکرات شد
دولت آلمان هم مذاکرات گروه 1+5 با ایران در ژنو را یک قدم اولیه به سمت گفت وگو درباره برنامه اتمی کشورمان دانسته و خواستار ادامه مذاکرات و اقدامات عملی قابل مشاهده شد. این موضع گیری به صورت خبر در سایت وزارت خارجه آلمان قرار گرفته و در آن آمده است: ایران فقط از این طریق می تواند تعهدات خود را در مقابل جامعه بین المللی انجام دهد. زیرا همچنان نسبت به ماهیت برنامه اتمی آن شک وجود دارد. در ادامه این مطلب آمده است: بعد از اعلام وجود مرکز اتمی دیگری در قم سؤالات بیشتری در این باره ایجاد شده است.
مذاکره 45 دقیقه ای نمایندگان ایران و آمریکا
یک شبکه خبری آمریکایی طی گزارشی ضمن بررسی نشست روز پنجشنبه نماینده ایران با گروه 1+5 نوشت که ویلیام برنز 45 دقیقه در حاشیه این نشست با «سعید جلیلی» دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران درباره طیف وسیعی از موضوعات مذاکره کرد.
فاکس نیوز در گزارش خود نوشت: فضای عمومی کنفرانس خبری روز گذشته بعد از دیدار با نمایندگان گروه 1+5 این بار متفاوت بوده است. این نشست حدود 7 ساعت و نیم به طول انجامید. مذاکره کنندگان اروپایی و خاویر سولانا که طی سالهای گذشته در روند مذاکرات با ایران حضور فعالی داشته پرانرژی به نظر می رسیدند.
«ویلیام برنز» مذاکره کننده گروه آمریکایی تابستان سال گذشته نیز در مذاکرات حضور داشت اما این بار وی فراتر از یک ناظر در این نشست حضور پیدا کرد. برنز در این نشست تعامل کاملی داشت و حتی 45 دقیقه در حاشیه این نشست با «سعید جلیلی» دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران درباره طیف وسیعی از موضوعات مذاکره کرد. فاکس نیوز در ادامه گزارش خود نوشت: چیزی که در پایان این نشست توجه ها را به خود جلب کرد، این حقیقت بود که پیشرفت کافی صورت پذیرفته بود و مذاکرات دیگری اواخر ماه جاری ]میلادی[ وجود خواهد داشت.